Simon Rijser (abt. 1633 - 1695)

Simon Rijser is geboren in Nederland in 1633

Biography

This biography was auto-generated by a GEDCOM import. It's a rough draft and needs to be edited.

Birth

• Birth:
  • Date: ABT 1633

Death

• Death:
  • Date: AUG 1695

Event

• Event:
  • Type: Funeral Grote Kerk
  • Date: 25 AUG 1695
  • Place: Edam, Nederland

Occupation

• Occupation: predikant

Note

• A.H. Drijfhout schrijft in De Nederlandsche Leeuw, blz 275 -280 over Ds. Simon Rijser het volgende:
• Ik ga thans over op Ds. Simon Rijser, die, zoals ik reeds zeide, nauw aan bovenstaande Rijsers verwant is en zal voor het gemakkelijke overzicht het nevenstaande schema van zijn descendenten geven, voor zover zij van het mannelijk geslacht waren en de volwassen leeftijd bereikten.
• 1. Simon Rijser. In het dossier Rijser berustende in de collectie verloren op de bibliotheek van ons Genootschap vond ik het volgende aangaande hem aangetekend.
• ..Simon Rijser, predikant te Watergang, is geboren in 1632. Hij was een zoon van . . . . . . . . . Rijser, commies te Vlieland bij Texel. Simon Rijser had een enige zusfer getrouwd met Jan Meusze Rijset, burgemeester te Broek in Waterland, die de kroon in de kerk aldaar hangende vereerd heeft enz. . . . . . . . . . De kostelijke predikstoel is gegeven van zijn n e e f Jan Rijser.
• Simon Rijser heeft in April 1691 zijn dienst neergelegd wegens zwakte en is gaan wonen te Amsterdam in zijn eigen huis op de Korte Prinsegracht bij de Haarlemmerdijk, alwaar hij is gestorven
• in Juli of September 1695, oud 63 jaren en begraven te Edam in de Groote kerk in zijn eigen graf.
• Hij is te Watergang getrouwd met Heilfje of Hillefje Colms van Amsterdam, welkers vader is geweest postmeester van het Antwerper Comptoir oldaar.”
• Deze aantekeningen worden bevestigd en aangevuld door het volgende:
• a) Boekje ,,Vernieuwd Kerkelijk Alphabet” (aanwezig op het Rijksarchief te Haarlem).
• Simon Rijser, beroepen 1656 te Watergang als eerste predikant in 1691 wegens zwakheid dienst neergelegd. Gestorven Juli 1695.
• b) Naamlijst Predikanten N. Holland. Deel 11 blz. 354 (aanwezig op het C.B.) Watergang. Gescheiden van Landsmeer 24 April 1656.
• 1656. Simon Rijser, geboren op Vlieland 1634. Proponent van Friesland. Als kandidaat alhier beroepen 10 April en bevestigd Augustus 1656.
• Om zijn zwakheid op zijn verzoek gedimitteerd 23 April 1691 en zijn afscheid gepreekt 10 Juni 1691. Overleden. . .1695.
• c) Handschrift Borger betreffende predikanten (op Universiteitsbibliotheek te Amsterdam).
• Simon Rijser in leven predikant te Waterganq. Grootvader van Adrianus Rijser te Eemnes Buiten en Simon en Lambertus Zegers en Jan Rijser (de laatste drie ook predikanten).
• . . . . . . (woord onleesbaar) in 1686 de N.H. Sy(node) te Alb...... Prediker IV-9-12. Hij werd als prop. in Aug. 1656 de eerste predikant te Watergang, leidde wegens zwakte in April 1691 zijn dienst neder. Overleden in Juli 1695. Geboren in 1632. Is zoon van . . . . . . Rijser, commies te Vlieland en van Heilfje Colms (dit laatste is beslist foutief, Heilfje Colms was niet zijn moeder maar zijn vrouw).
• Er heerst veel overeenstemming in bovensaande aantekeninqen. Alleen over zijn geboortejaar is verschil van mening. Uit komt waarschijnlijk, omdat in zijn dadelijk te vermelden huwelijksinschrijving
• van 1664 staat oud 30 jaar en in een nog niet door mij gevonden overlijdens- of begrafenisinschrijving
• (zie de familieaantekeningen) oud 63 jaar in 1695.
• Wij mogen zijn geboorte dus op ongeveer 1633 stellen. De doopregisters van Vlieland gaan slechts terug tot 1635, weshalve zijn doop niet te vinden is. Evenmin vond ik andere kinderen Rijser gedoopt aldaar.
• Wie waren nu zijn ouders? Allereerst heb ik qezocht naar een Rijser, die op Vlieland commies was. Men denkt daarbij het eerste aan commies van de convoyen en licenten, die onder de Admiraliteit van Amsterdam ressorteerden. Ik zag op het Algemeen Rijksarchief de repertoria op de resoluties van genoemde admiraliteit vàn 1597-1625 en van 1626-1647 (NOS. 1509 t/m 1512) na in het bijzonder onder de hoofden ,,Cherchers” (= commiezen ter recherge) en ,,Vlie”.
• Hoewel deze repertoria belangrijk beschadigd zijn bij de grote brand van het Ministerie van Marine in de vorige eeuw, zijn zij nog wel te raadplegen. Ik had er echter helaas geen succes mede. Ook verder onderzoek op het Algemeen Rijksarchief op mijn verzoek gedaan naar den commies Rijser had geen resultaat. Evenmin op het Rijksarchief in Noord Holland.
• De mededeling in de qenoemde familieaantekeningen, dat hij ,,een enige zuster” had, die getrouwd was met Jan Mieusz. Rijser te Broek, geeft ons echter enig houvast. Deze laatste was immers gehuwd met Ludouw Jansdr. van Vlieland en daardoor weten wij dus, dat Simon’s vader Jan heette. Deze komt niet te Broek voor maar hoort waarschijnliik toch tot deze tak van de Rijsers. Immers spreekt de aantekening ook over Simon’s neef Jan Rijser, die de preekstoel aan de kerk te Broek schonk. En ook in zijn na te noemen testament spreekt Simon over zijn cousijn (dus oomskind) Jan Simonsr. Rijser
• te Broek. Hij kan dit toch bezwaarlijk alleen gedaan hebben op grond van het feit, dat deze Jan Simonst. Rijser (No. 4 van het schema) een neef was van zijn zwager Jan Mieusz. Rijser (No. 6).
  

• Daarom geloof ik, dat de vader van Ds. Simon een zoon
• geweest moet zijn van No. 1 en een broeder van de NOS. 2 en 3.
• Daar hij commies op Vlieland was, is het verklaarbaar, dat
• hij te Broek niet genoemd werd in het schepenprotocol. Een
• bewijs heb ik hier helaas niet voor. Is mijn veronderstelling
• juist, dan zou deze familie met twee generaties opgevoerd
• kunnen worden.
• Een kleine aanwijzing kan nog zijn, dat bij de na te noemen
• inventarisatie van zijn boedel effecten gevonden werden
• o.a. afkomstig van Jan Jansz. Rijser.
• Na deze uitweiding over Simon’s geboorte en afkomst, heb
• ik over zijn levensloop niet veel meer te vertellen. Hij studeerde
• blijkbaar te Franeker, daar in het Album Studiosorum van
• die stad (Rijksarchief in Friesland) op 12 September 1649
• als student werd ingeschreven Simon Rijser. Geboorteplaats
• of studierichting worden, jammer genoeg, niet vermeld. Dit
• klopt met de boven medegedeelde aantekening b nl. ,,Proponent
• van Friesland”.
• Hij huwde, zoals wij reeds weten met Heyltje Colms. De
• inschrijving te Amsterdam luidt: 19 April 1664. Simon Reyser
• van Vlieland, predikant te Watergang, oud 30 jaar, geassisteerd
• door zijn cosijn Jan Albertse, wonende te Watergang
• en Heyltje Colms van Amsterdam, oud 28 jaar, geassisteerd
• door Marretje Tomas, wonende op Vrouw erfhuis. De huwelijksvoltrekking
• vond op 11 Mei plaats in de Nieuwe kerk te
• Amsterdam. Deze acte geeft dus geen licht over zijn ouders.
• Ik zocht nog naar de vader van Heyltje Colms, die postmeester
• op Antwerpen zou geweest zijn maar ook alweder
• zonder resultaat. Wagenaar vertelt ons op blz. 543 van Deel
• 11: in 1568 waren er zes postmeesters op Antwerpen maar
• noemt geen namen, dit is trouwens te vroeg. Het eerste Ambtenboek
• van Amsterdam geeft wel namen onder het hoofd
• ,.Postmeesters op Antwerpen” ,maar daar is hij niet bij. Dit
• boek begint ook te laat.
• Simon testeerde vele malen. Zo op 29 Februari 1688 voor
• notaris Dirck Admiraal te Monnikendam. Uit dit testament
• blijkt o.m. het volgende.
• Hij ligt ziek te bed. Genoemd worden twee testamentaire
• disposities door hem en zijn overleden huisvrouw gemaakt: le
• voor notaris Joannes van Neck te Purmerend en 2e voor notaris
• Joan Fransz. Thamis te Monnikendam (beide acten waren
• onvindbaar )‘.
• Voorts zijn zoon Jan Mieuws @@iser en zijn dochter Lijsbefh.
• Genoemde zoon was bestemd voor predikant. Aan hem was
• een doopstuk vereerd door wijlen Jan Mieuws Rijser. Hij benoemt
• als voogden over zijn beide kinderen zijn cousijn Jan
• Simonsz. Rijser en Claes Pater, burgemeesters en regenten,
• item Claes Simonsz. Verlaen en Jan Simonst. Verlaen, cooplieden
• tot Broek in Waterland. Hij vermeldt voorts zijn nicht
• Aelfje AZberts, die bij hem inwoonde en blijkbaar het huishouden
• deed.
• Hij testeerde korten tijd later, nl. op 22 Juli 1688 voor denzelfden
• notaris. Bij dit codicil benoemt hij nieuwe voogden
• over zijn kinderen en wel zijn cousijn Jan Geursen, brouwer
• (in ‘t Roode Hart op de Prinsegracht) te Amsterdam. Ds.
• Petrus Schaeck en Ds. Balthasar Berker, ook beide te Amsterdam.
• In dit stuk worden ook genoemd zijn huis te Amsterdam op
• de Princegracht bij de Eenhoornsluis. Ten slotte zijn moeie
• wijlen Sara Dauids, begraven in de kerk te Watergang.
• Ik noem de namen van de bovenstaande familieleden, omdat
• deze wellicht kunnen bijdragen tot zijn nadere identifi-
•  :atie.
• Op 1 Juli 1693 maakte hij opnieuw een testament voor notaris
• C. van Wallendal te Amsterdam (N.A. No. 5504). Hij
• revoceert daarbij zijn vroeger testament met zijn huisvrouw
• zal., gemaakt 4 Maart 1665 voor notaris Johannes van Neck
• te Ilpendam, idem met zijn huisvrouw zal. gemaakt 19 September
• 1680 voor notaris Joan Franse Tamis te Monnikendam
• (ook de thans vermelde nauwkeurige datering hebben mij deze
• testamenten niet doen vinden), idem zijn testament voor notaris
• Dirck' Admiraal op 29 Februari 1688 te Monnikendam en
• ten slotte zijn codicil voor dezelfde notaris van 22 Juli 1688.
• Uit het nieuw gemaakte testament blijkt, dat zijn dochter
• Elisabeth, gehuwd met Ds. Adrianus Flodorp, predikant te
• Edam, overleden is. Zijn nicht Aeltje Alberts doet nog steeds
• zijn huishouden. Executeurs zijn: zijn neef Jan Geurtsz., koopman
• te Amsterdam, Lambertus Segers, predikant te Amsterdam
• en Willem van Asperen, goudsmid te Amsterdam, zijn
• goede bekenden.
• Tenslotte maakt hii op 9 April 1695 voor dezelfde notaris I .
• een codicil waarin bepaald werd, dat allereerst moest worden
• uitgekeerd een som van f. 30.000.- aan zijn zoon Jan Rijser,
• aan deze nagelaten door zijn oom Jan Mieuwsz. Rijser.
• Hij verkocht op 5 Juli 1691 een huis te Broek in Waterland,
• waarbij in het schepenprotocol staat aangetekend, dat hij
• te Amsterdam woonde. Vermoedelijk is dit het huis van Jan
• Mieusz. Rijser geweest.
• In het grafboek van de Grote kerk te Edam staat aangetekend,
• dat op 25 Augustus 1695 werd begraven Ds. Symon
• Rijser van Amsterdam. Het staat dus wel vast, dat hij te Amsterdam
• overleed, maar niet in Juli of September, zoals de
• familieaantekeningen vermelden doch in Augustus.
• De inventarisatie van zijn nalatenschap begon op 1 September
• 1695. Er bevonden zich in den boedel enige effecten t.n.v.
• Jan Mieuwsz. Rijser, Jan Jansz. Rijser en Simon Jansz. Rijser.
• De tweede zou zijn vader geweest kunnen zijn en de laatste
• is No. 2 van het schema der Broekse Rijsers.
• De boedelscheiding had plaats op 15 October van het zelfde
• jaar. Zijn zoon Jan kreeg de bovengenoemde f 30.000,- met
• interest over 16 jaar en 4 maanden, Hij erfde totaal
• f 58.381,-.
• Hierop volgt in het zelfde protocol onmiddellijk het testament
• van Jan Rijser. Hij maakte een legaat aan zijn nicht
• Aeltje Alberfs Paus, waardoor wij de familienaam van de
• reeds bovengenoemde Aeltje Alberts leren kennen.
• ZOU wellicht Simon’s vrouw uit de familie Paus geweest
• zijn?

Acknowledgments

Thank you to Paul Smis for creating WikiTree profile Rijser-4 through the import of Schoemaker 2013 juni.GED on Jun 18, 2013. Click to the Changes page for the details of edits by Paul and others.